بررسی مقایسه ای عوامل خطرزای مواجهه شغلی با اجسام نوک تیز و ترشحات بیمار درپرستاران بالینی شاغل در بیمارستانهای جنرال وداخلی خوی درسال 1395 Comparison of the risk factors for occupational exposure to sharp objects and discharge patients among internal and General Wards Nurses in khoy hospitals in 2016. پرستاران ،تماس با اجسام نوک تیز ، تماس با ترشحات، نیدل استیک پايان نامه کارشناسي ارشد (چاپ مقاله) خطا و شرایط غیرایمن در شیوه های تزریق منجر به تهدید زندگی پرسنل بهداشتی با انتقال عفونت های ویروسی منتقل شونده از طریق خون می گردد. بطوریکه یکی از خطرناک ترین آسیب های شغلی، آسیب های ناشی از اجسام نوک تیز و ترشحات بیمار می باشد . بررسی ها نشان می دهند که در حدود صد درصد از کارکنان مراقبت بهداشتی دارای حداقل یک تجربه تماس با خون و ترشحات در طول خدمت خود می باشند. بر طبق تخمین سازمان بهداشت جهانی، سالانه سه میلیون نفر دچار آسیب ناشی از اجسام تیز می گردند و نود درصد از این موارد در کشورهای در حال توسعه رخ می دهد. از طرفی علت ایجاد 40 تا 65 درصد موارد هپاتیت ب و هپاتیت سی در مراقبان بهداشتی به دلیل تماس شغلی با اجسام تیز و برنده می باشد. با استناد به تحقیقات انجام شده در مورد تفاوت آماری مواجهه شغلی در پرستاران بخشهای مختلف لذا این مطالعه به منظور تعیین ریسک فاکتورهای مواجهه در بخش های مختلف اجرا خواهد شد. این مطالعه توصیفی- مقطعی روی 300 نفر از کارکنان پرستاری شاغل در بخش¬های جنرال و داخلی دو بیمارستان شهر خوی در سال 1395 انجام خواهد شد. واحد¬های پژوهش به روش نمونه¬گیری در دسترس انتخاب شده و پژوهشگر به این منظور برای اجرای پژوهش به بخش های جنرال و داخلی هر دو بیمارستان مراجعه کرده وبا ابزار گرد-آوری داده¬ها که شامل پرسشنامه حاوی مشخصات دموگرافیک، سابقه تماس با ترشحات بیمار و زمان و مکان و نوع فعالیت منجر به آسیب می باشد اقدام به جمع آوری اطلاعات خواهد کرد. داده های جمع آوری شده با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 18 مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهند گرفت. حوادث شغلی یکی از مشکلات عمده کشورهای توسعه یافته ودرحال توسعه میباشدو مهمترین بخش این حوادث هزینه های انسانی آن می باشد.( 1). نیدل استیک شدن یکی از مشکلاتی است که پرسنل مراکز درمانی –بهداشتی به ویژه پرستاران با آن مواجهه هستند (2). نيدل استيك شدن به مفهوم آسيب نفوذي جلدي ناشي از وسايل پزشكي نوك تيزآلوده به خون يا ترشحات بدن بيماران بوده و بزرگترين عامل خطر تهديد كننده كاركنان شاغل در بخش هاي درماني است (3). یکی از خطرناک ترین آسیب های شغلی، آسیب های ناشی از سر سوزن و اجسام برنده می باشد.(4) تزریقات یکی از شایعترین تکنیک های های درما نی در پزشکی است که همه ساله در حدود شانزده میلیارد مورد در جهان انجام می گردد (5). تخمین زده می شود، حداقل پنجاه درصد از این موارد در شرایط ناامن و بدون اقدامات ایمنی انجام می گردد. مردم ساکن در مناطق در حال توسعه به ازای هر نفر در سال حدود 3/11- 5/1 تزریق انجام می دهند که در 75 درصد موارداصول تزریقات ایمن رعایت نمی گردد (6). خطا و شرایط غیرایمن در شیوه های تزریق منجر به تهدید حیات بیماران با انتقال عفونت های ویروسی منتقل شونده از طریق خون می گردد(4). در میان 20 نوع پاتوژن منتقله از طریق خون که با آسیب سر سوزن در کارکنان بهداشتی مرتبط هستند، عفونت های ویروسی از جمله هپاتیت ب، هپاتیت سی و ویروس نقص ایمنی شایعترین و خطرناک ترین می باشند(5). بر اساس آمارها، تخمین زده می شود در طی تزریق غیر ایمن 32 درصد عفونت های جدید هپاتیت ب و 40 درصد هپاتیت سی و 5 درصد عفونت اچ ای وی جدید ایجاد گردد که توانایی بالقو ه ای برای از بین بردن 2/9 میلیون زندگی را در بین سال های 2000 تا 2030 داشته باشند (4،5،6). سازمان امنیت و سلامت شغلی آمریکا تخمین زده است که 6/5 میلیون نفر از کارکنان بهداشتی آمريكا در ريسك مواجه شغلي با پاتوژن هاي منتقله از طریق خون می باشند.(7) بررسی ها نشان می دهد که تمامی کارکنان مراقبت بهداشتی دارای حداقل یک تجربه تماس با خون و ترشحات در طول خدمت خود بوده اند و بیشترین آسیب این پرسنل در ارتباط با سرسوزن های بعد از تزریق بوده است (8،9). درصورت آسیب با سر سوزن آلوده به خون بیمار مبتلا به هپاتیت ب در مورد انواع غیر فعال آن احتمال انتقال یک تا شش درصد است و در مورد انواع فعال آن احتمال انتقال تا چهل درصد می باشد. در مورد هپاتیت سی، درصد انتقال یک تا ده درصد می باشد و در مورد اچ ای وی، درصد انتقال در حدود 2/0 تا 5/0 درصد است. در انتقال عفونت ویروسی طی آسیب با سر سوزن، اندازه سوزن، عمق نفوذ آن و زمان تماس با خون مهم است (10). سازمان بهداشت جهانی تخمین می زند که علت ایجاد 40 تا 65 درصد موارد هپاتیت ب و هپاتیت سی در مراقبان بهداشتی به دلیل تماس شغلی با اجسام تیز و برنده می باشد (11). هولمه به نقل ازسازمان بهداشت جهانی می نویسد بر طبق تخمین ،سالانه سه میلیون نفر دچار آسیب ناشی از اجسام تیز می گردند و نود درصد از این موارد در کشورهای در حال توسعه رخ می دهد(12(. مهمترین منابع بروز، انجام تزریقات دارویی، نمونه گیری ها، گذاشتن مجدد سرسوزن، سرسوزن های مصرفی، جابجایی زباله ها و ست های آلوده، انتقال خون و یا نمونه های خون و سایر ترشحات بدن بیماران به وسیله سرنگ ها و ظرف های نمونه می باشند (13). مطالعات آینده نگر نشان داده اند که میزان بروز واقعی نیدل استیک شدن بالاتر از میزانی است که در مطالعات گذشته نگر گزارش می شود و مقدار آن از 14 تا 839 مورد آسیب به ازاء هر هزار نفر پرسنل در سال متغیر است. به علاوه کارکنان در خلال آسیب، استرس و هیجانات روحی فراوانی را تجربه می کنند که قابل اندازه گیری نیستند (14). به گزارش مرکز کنترل و پیشگری از بیماری ها در آمریکا از سال 1980 میزان بروز صدمات ناشی از وسایل نوک تیز با کاهش 95 درصدی همراه بوده است که عمده ترین علت آن افزایش سطح تحصیلات و لزوم صدور جواز برای کار، افزایش استفاده از واکسن و تغییر در عملکرد، نظیر دستورالعمل های جهانی می باشد(15).یائو در گزارش دیگری بیان کرده که بیش از نیمی از صدمات ناشی از وسایل نوک تیز گزارش نمی شوند(16). میزان آسیب سر سوزن درکشورهای خاور میانه حدود 50درصداست. به عنوان مثال صدمات ناشی از سر سوزن در پاکستان وترکیه 45درصد ودر عربستان 8/46درصد به علت حجم زیاد کار عنوان شده است(17).در کشور ما نیزمیزان آسیب در آستارا67درصدودر کردستان 58درصدبوده است که از مهم ترین دلایل آن شب کاری وعدم آموزش بیمار ذکر گردیده است(18) براساس آمار منتشر شده از طرف سازمان بهداشت جهانی 40درصد از کارکنان بهداشتی –درمانی سراسر جهان به HCV وHBV و2/5درصد به HIV مبتلا شده اند(19). از طرفی تقریبا90درصد آسیب های ناشی از نیدل استیک شدن در کشورهای توسعه یافته اتفاق می افتد(20). فقدان وسایل تزریق ایمن به دلیل پائین بودن بودجه های بهداشتی و تعداد بالای بیماران، کارکنان را در معرض خطر بالای آسیب ناشی از سر سوزن و به دنبال آن عفونت های منتقله از راه خون قرار می دهد(21و22) در این بین پرستاران شایعترین گروه از حرفه پزشکی هستند که دچار فرورفتن سوزن در دست می شوند(25،24،23) و از قشرهای مختلف کارکنان خدمات درمانی ،پرسنل پرستاری به علت انجام مکرر تزریق ،رگ گیری ومراقبت از بیماران آلوده به این ویروسها بیش از سایر افراد در معرض خطر قرار دارند. در عین حال سنگینی کار، نا مناسب بودن تعداد پرستاران نسبت به بیماران، شیفت های مکرر وخستگی بیش از حد از عواملی است که باعث افزایش موارد در پرسنل پرستاری به خصوص در کشورهای در حال توسعه می شود (26و27). اگرچه آمارها نشان می دهد که استفاده از ظروف ایمنی درکاهش میزان بروز، تاثیر به سزایی داشته است ولی باز هم خود باعث بروز صدمه شده اند که علت آن می تواند آموزش نامناسب و ناکافی در مورد استفاده از این ظروف باشد(28). استفاده از آموزش مداوم و اسناد در دسترس مانند پوستر ها، به وجود آوردن چالش و بحث در بین پرسنل در مورد نحوه استفاده و نیز استفاده از وسایل آموزشی نوآورانه، پاسخ گویی به مشکلات و آموزش بیشتر و مکرر در مورد دستگاه هایی که به تازگی در محل کار پرسنل نصب می شوند و استفاده از مدل هایی که مراقبین بهداشتی بتوانند برای تمرین از آن استفاده کنند از اهمیت خاصی برخوردار هستند( 19و20). به طور كلي، خطر انتقال شغلي عفونتها به كاركنان بهداشتي و درماني به سه عامل احتمال مواجهه، احتمال عفوني بودن منبع مواجهه و احتمال عفوني شدن ميزبان قابليت براي مداخله و پيشگيري را دارد(21)از عوامل نیدل استیک شدن می توان به عوامل مختل‌کننده تمرکز شامل شلوغی محل، حجم کاری، شیفت کاری، حواس‌پرتی، عجله کردن، خستگی و ناکافی بودن آموزش و کم تجربگی اشاره کرد(29). مطالعات متعددی همچون سیندونی در ایتالیا(30)اواترسون در امریکا(31)وجهان در عربستان نشان دادند که پرستاران نسبت به سایر کارکنان درمعرض بیشترین آسیب ناشی ازاجسام تیز وبرنده قرار دارند (32).عوامل خطرزای مواجهه شغلی پرستاران در بخشهای مختلف بیمارستانها از جمله اورژانس وبخشهای جنرال وبخشهای داخلی تفاوت بارزی دارد(33). در مطالعه ای نشان داده شده که، پرسنل زایشگاه و اتاق عمل درمعرض خطر بیشتری از سایر بخشها قرار داشتند. (1%95CI: 0/95-3/.(OR: 1/83 به لحاظ انجام بیشتر اعمال جراحی،استفاده از وسایل تروماتیک و استرس های شغلی در این بخشهاباید توجه جد ی تری صورت گیرد. (34) بيشترين نسبت نيدل استيك شدن پرستاران به ترتيب در بخشهاي سوختگي،اطفال،هماتولوژي ،قلب،اورژانس روی داده بود. بخش عفونی کمترین نسبت را به خود اختصاص داده بود(14).در یک بررسی که در کره به عنوان یک کشور آسیایی انجام شده است 8/83 درصد از پرستاران بخش های عمومی از آسیب های ناشی از وسایل نوک تیز رنج می برند.این درصد نزدیک به یافت های تحقیقاتی می باشد که در استرالیا توسط بادورد و همکارانش در سال1998 انجام شده است( 16).فراوانی مواجهه در بخش های مختلف تحت تاثیرعوامل مختلفی قرار دارد به طور مثال کارکنان بخش اورژانس نسبت به سایر بخش ها در معرض خطر بالاتري از صدمات شغلی قرار دارند که سرعت عمل و فشار زیاد کار در بخش اورژانس، خستگی و تنش زیاد کارکنان و سر و کار داشتن با خون و ترشحات بدن بیماران اورژانس از جمله دلایلی هستند که باعث افزایش خطر مواجهه هاي شغلی درکارکنان این بخش ها می شود(3). اطلاع رسانی ضعیف و در نتیجه درمان ناکافی بعد از صدمه توسط پرسنل نشان می دهد کارکنان اهمیت پیگیری پس از تماس و نتیجه خطرناک چنین آسیب هایی را نمی دانند. مشاهدات در مطالعات سطح وسیع تر نیز حاکی از آن است که کارکنان بهداشتی نیازمند آموزش چگونگی پیشگیری از بروز صدمات، اقدامات پس از آن و همچنین تمرکز بر اهمیت گزارش دادن تمام صدمات ناشی از اجسام نوک تیز می باشند (24). این پژوهش می تواند در شناخت دقیقتر سطح آسیب رسانی مواجهه های شغلی کارکنان در بخشهای مختلف با این حادثه وعلل بروز آن درجهت اتخاذ تدابیر وبرنامه ریزی های آموزشی واجرایی در بیماستان مورد استفاده قرار گیرد. با توجه به فراوانی فزاینده آلودگی با برخی ویروس های انتقالی از طریق خون وبا عنایت به آمار تماس با اجسام نوک تیز وترشحات بیمار دربین پرستاران وعوارض تماس وبا در نظر گرفتن پیامد های بهداشتی وانسانی اجتماعی و اقتصادی انجام این مطالعه با هدف تعیین بررسی مقایسه ای عوامل خطر زای مواجهه شغلی با اجسام تیز وترشحات بیماردر پرستاران بالینی شاغل در بیمارستانهای جنرال وداخلی شهرستان خوی ضروری به نظر میرسد. تشخیص عوامل خطر زای مواجهه شغلی در پرستاران بخشهای جنرال وداخلی می تواند در اتخاذ راهکار های مناسب وبرنامه ریزی موثر مسئولین مربوطه به منظور کاهش صدمات کمک کننده باشد. 4 zinalpoor.s@gmail.com 1394-01-50-2190 2016-06-08 2016-03-12 0 تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از آمار توصیفی، استنباطی و آزمونهای پارامتریک و نان پارامتریک انجام خواهد شد. تعیین بررسی مقایسه ای عوامل خطرزای مواجهه شغلی با اجسام نوک تیز و ترشحات بیمار درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی بیمارستان های خوی - در صورت کسب نتایج آماری مثبت ،استفاده از داده های بدست آمده برای افزایش آگاهی پرستاران با عوامل خطر ساز تماس با اجسام نوک تیز وترشحات بیمار - استفاده از اطلاعات بدست آمده برای افزایش ایمنی پرستاران و در نتیجه کاهش هزینه های تحمیلی به جامعه - ارائه نتایج برای مسئولین ا مر جهت استفاده و برنامه ریزی بهینه در آینده جهت کاهش تماس پرستاران بالینی با اجسام نوک تیز و کاهش هزینه های مربو ط به آن - چه ارتباطی بین ویژگی های دموگرافیک درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی شهرستان خوی باعوامل تماس با اجسام نوک تیز وترشحات بیمار وجود دارد؟ - بخش های پرخطر برای نیدل استیک شدن درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی بیمارستانهای خوی کدامند؟ - عوامل آسیب با اجسام نوک تیز درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی بیمارستانهای شهرستان خوی چیست؟ - عوامل آسیب با ترشحات بیمار درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی شهرستان خوی چیست؟ - نوع وسیله های آسیب رسان درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی بیمارستانهای شهرستان خوی کدامند؟ - فراوانی نیدل استیک شدن درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی شهرستان خوی چقدر می باشد؟ 1.Rele M Mathur MTurbadkar D. Risk of needle stick injuries in health care workers- A report. Indian J Med Microbiol. 2002 Oct- Des; 20 (4): 206- 2. Zafar A Aslam N Nasir N Meraj R Mehraj V.Knowledge attitudes and practices of health care workers regarding needle stick injuries at a tertiary care hospital in Pakistan. J Pak Med Assoc. 2008; 58: 53. 3. Abu-Gad HA Al-Turki KA. Some epidemiological aspects of needle stick injuries among the hospital health care workers: Eastern Province Saudi Arabia. Eur J Epidemiol. 2001; 17: 401.7-60. 4.Gabriel J. Reducing needlestick and sharps injuries among healthcare workers. Nursing standard. 2009;23(22):41-4. 5.IPEN SG. Injection practices in India. WHO south -Asia Journal of public health. 2012;1(2):189-200 6.MacCannell T LA Gomaa A Perz JF. Occupational exposure of health care personnelto hepatitis B and hepatitis C: prevention and surveillance strategies. Clinics in liver disease. 2010;14(vii):23-36. 7.Yacoub R Al Ali R Moukeh G Lahdo A Mouhammad Y Nasser M. Hepatitis B vaccination status and needlestick injuries among healthcare workers in Syria. Journal of Global Infectious Diseases. 2010;2(1):28 8.Nieva VJ Sorra. Safety Culture Assessment: A Tool for Improving Patient Safety in Health Care Organizations. 2003; .Quality Safety Health Care. available at: www.safetyleaders.org February 27 2010 9.Boland-hemmat MJ R; Babaei. AStudy on the Occupatinal Contact of clinical Personnel with Blood in Imam Reza Hospital –Mashhad. 2007. Nursing and Obstetrics. 2007;. Dezfool Azad University. The first state conference on the occupational risks ofMedicine Nursing and Obstetrics. available at: www.bojnourdiau.iau.ofis.ir December 252009. 10.Sepkowitz KA. Nosocomial hepatitis and other infections transmitted by blood and blood products. Mandel GL Bennett JE Dolin R editors. 2000.Principles and practice of infectious diseases. 6ed. New York: Churchill Livingston 2005:3381-3392. 11.World Health Organization. HIV/AIDS in work place. Available at http://www.who.int/occupational_health/topics/hivaids/en/; 10.4.2011. 12.Hulme P. Incidence of needlestick injuries among Ugandan student nurses in a rural hospital. Rural and Remote Health. 2009;9(1185). 13.Swe KMM Thant Z Bhardwaj A Abas ABL Barua A. The prevalence of needle sticks injury among medical students in melaka Malaysia A cross-sectional study. Eur J Scientific Research. 2012;71(2):214-20 14.Gasemy A Poormohamadjan NBashiry JHabibzadeh Sh. Needle stick injury and factors associated to nursing staff workers at University of Medical ardabil . Journal of Infectious Diseases. 20094 (46): 32-27(Persian) 15.Centers for Disease Control and Prevention: Sharps injury prevention workbook: workbook for designing implementing and evaluating a sharps injury prevention program; 2008. [http://www.cdc.gov/sharpssafety] website. 2008. 16. Yao W.-X. Yang B Yao C Bai P Qian Y Huang C Liu M . Needlestick injuries among nursing students in China. Nurse Educ. Today (2009) doi:10.1016 j.nedt.2009.09.018 in press. 17. Hiransuthikul N Tanthitippong A Jiamjarasrangsi W.Occupational exposures among nurses and house keeping personnel inKing Chulalongkorn memorial hospital. JMed Assoc Thai. 2006; 89(3): 140-9. 18. Aghadoost D Jafari M H Alaei Tabatabaei B.Study of occupational exposure to blood centers and hospital staff and students of Kashan University of Medical Sciences in 2004. Journal of feyz.2004;10(4). 19. World Health Organization. The world health report 2002- Reducing risks promoting health life. Availablefrom: URL: http://www. who.int/whr/2002/en/index.html(Accessed: 2002). 20.Yang YH Wu MT Ho CK Chuang HY Chen L Yang CY Huang HY Wu TN. Needle stick/sharps injuries among vocational school nursing students in southern Taiwan. AJIC. 2004; 32: 431-5. 21.Nsubuga FM Jaakkola MS. Needle stick injuries among nurses in sub- Saharan Africa. Trop Medi Int Health 2005;10(8): 773-81. 22.Askarian M Shaghaghian S Mclaws ML. Needle stick injuries among nurses of Fars Province Iran. Ann Epidemiol .2007; 17(12): 988-92. 23.Smith Derek R. & Leggat Peter A. (2004). Needlestick and sharps among nursing students.(Abstract). Journal of Advanced Nursing. Vol 51 Issue 5 449-455. Available from:http://www3.interscience.wiley.com/journal.118698767/abstract?CRETRY=1&SRETR (Accessed 29 September 2008). 24.Kearns E. Needlestick Injuries/Body Fluids Splashes – Statistics for 2007 2008 and 2009.School of Nursing. University of the Western Cape. Cape Town. 25.Clarke P. S. Sloane D. M. & Aiken L. H.(2002). Effects of Hospital Staffing and Organisational Climate on Needle-stick Injuries to Nurses.American Journal of Public Health. July: 92 (7): 1115-1119. 26.Nasiri M. Social psychology for nurses. Tehran: Boshra; 2001. 27.Bilski B. (2005). Needlestick injuries in nurses-the Poznan’ study. (Abstract). InternationalJournal of Medicine and Environmental Health. 2005: 18 (3):251-254. 28. Aghadoost D Jafari M H Alaei Tabatabaei B.Study of occupational exposure to blood centers and hospital staff and students of Kashan University of Medical Sciences in 2004. Journal of feyz.2004;10(4). 29. Askarian M Malekmakan L. The prevalence of needle stick injuries in medical dental nursing and midwifery students at the university teaching hospitals of Shiraz Iran. Indian J Med Sci 2006; 60(6): 227. 30. Sindoni L. Caslito ML. Alfino D. Cannavo G. Grillo CO. Squeri R. et al. Retrospective survey onepidemiologic monitoring of accidents due to professional exposure to biological agents in A.O.U.G. Martino of Messina Italy. Ann Ig 2005; 17(1):6774. 31. Watterson L. Monitoring sharps injuries: EPINet surveillance results. Nurs Stand 2004; 19(3): 33-38. 32. Jahan S. Epidemiology of needlestick injuries among health care workers in a secondary carehospital in Saudi Arabia. Ann Saudi med 2005;25(3): 233-238. 33.Aghajanloo A et al (2007). [Types and rates of occupational accidents in nursing students at nursing and midwifery colleges in Tehran].Journal of Faculty of Nursing & Midwifery Shahid Beheshti University of Medical Sciences. 17(57) 11-16 (Persian) 34..Lotfi R Gashtasbi A. Needle stick and sharps injuries and its risk factors among health center personnel (Astara; Iran 2006). J Babol Univ Med Sci 2008 10(4):71-7. (Persian) 35.Amira C Awobusuyi J. Needle-stick injury among health care workers in hemodialysis units in Nigeria: a multi-center study. The international journal of occupational and environmental medicine. 2014;5(1 January):228-1-8. 36.Honda M Chompikul J Rattanapan C Wood G Klungboonkrong S. Sharps injuries among nurses in a Thai regional hospital: prevalence and risk factors. The international journal of occupational and environmental medicine. 2011;2(4 October). 37.Lekhraj R Rosidah Z Leong W. S Needle Stick and Sharps Injuries and Factors Associated Among Health Care Workers in a Malaysian Hospital European Journal of Social Sciences Volume 13 Number 3 (2010). 38.Canli Ozer Z Aydin Bektas H Needlestick injuries during education period in nursing students in Turkey Procedia - Social and Behavioral Sciences 46 ( 2012 ) 3798 – 3801. 39.Taghavi R Tavakoli Tabasi K Mohamadi S Kor K. Frequency of Work Injuries of Needle Stick among Personnel in Sina Hospital in 2011. J Neyshabur Univ Med Sci. 2015;2(5):22-8. 40.F Rakhshani MT Heidari S Barati. Prevalence of Needlestick Injuries among the Healthcare Professionals in Zahedan Medical Sciences University. Iranian Journal of Epidemiology. 2009 4(3 and 4): 87-91. (Persian) 50 0 0 0 - تعیین عوامل آسیب با اجسام نوک تیز درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی بیمارستانهای شهرستان خوی - تعیین عوامل آسیب با ترشحات بیمار درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی شهرستان خوی - تعیین بخشهای پر خطر برای تماس با اجسام نوک تیز وترشحات بیمار - مقایسه عوامل خطرزای تماس با اجسام نوک تیز وترشحات بیمار در درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی بیمارستانهای شهرستان خوی بر اساس سابقه کار - مقایسه عوامل خطرزای تماس با اجسام نوک تیز وترشحات بیمار درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی شهرستان خوی براساس شیفت کاری - تعیین نوع وسیله آسیب رسان درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی بیمارستانهای شهرستان خوی - تعیین عوامل خطر زای تماس با اجسام نوک تیز وترشحات بیمار بر اساس بخش کاری درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی شهرستان خوی - تعیین فراوانی نیدل استیک شدن درپرستاران شاغل در بخش های جنرال وداخلی شهرستان خوی 0 19 -1 1 1. امریا وهمکاران پژوهشی رادر سال 2014درچند مرکز دیالیز نیجریه با هدف تعیین عوامل نیدل استیک شدن در بین کارکنان واحد همودیالیز انجام دادند.در این پژوهش توصیفی –مقطعی که ما بین ماههای اکتبر تا دسامبر انجام شد. از پرسشنامه خودساخته که شامل اطلاعات جمعیت شناختی واطلاعاتی راجع به پروسیجرهای منجر به آسیب استفاده شد،وضعیت واکسیناسیون ودرمان بعداز آسیب بررسی شد.یافته ها نشان داد3/37درصدپزشک و2/41درصد پرستاربودندکه 2/38 درصد جنس مذکر بود ومیانگین سنی افراد بین3/8 ±4/34بود علل منجر به نیدل استیک شدن بیشتر شامل ریکپ کردن با45درصد ودفع مواد زائد 30درصدورگ گیری 5/27درصد بود(35). 2. هوندا وهمکاران پژوهشی رادر سال 2011دربیمارستان ناحیه ای تاهی هند با هدف تعیین فراوانی و ریسک فاکتورها در پرستاران انجام دادند. در این پژوهش توصیفی –مقطعی پرسشنامه خود ساخته در بین261پرستار بخشهای بیمارستان که به صورت تصادفی ساده انتخاب شده بودند، توزیع شد.برای تجزیه وتحلیل آماری از آزمون کای اسکوئروآنا لیز رگرسیون چند گانه استفاده شد.یافته ها نشان داد که از میان 251پرستار که به سوالات پاسخ کامل داده بودند.1/91درصد با خون و8/52درصدبا سرسوزن علت عمده آسیب بود.با استفاده از آنالیز رگرسیون لجستیک چند گانه نگرش پرستاران نسبت به پیشگیری از برخورد با اجسام نوک تیز بررسی شد نتایج مطالعه اهمیت پیشگیری ولزوم گزارش دهی به موقع ومدیریت صحیح وبالا بدن نگرش پرستاران را نسبت به استفاده از روشهای پیشگیری نشان داد(36). 3. لخراج رامپل پژوهشی را درسال 2010 در بیمارستان سردنگ مالزی با هدف تعیین میزان شیوع و علل جراحت با اجسام نوک تیز در بین کارکنان حرفه سلامت انجام داد. در این پژوهش مقطعی که از پرسشنامه معتبر خود گزار شدهی استفاده شد 345 نفر از کارکنان حرفه سلامت ، شامل دستیار پزشک،پرستار،تکنسین های آزمایشگاه و پرستاران بهداشت جامعه شرکت داشتند. یافته های پژوهش نشان داد شیوع جراحت با اجسام نوک تیز 5/23 درصد بود. شیوع جراحت درپرسنل پرستاری با 9/27 درصد بیشترین فراوانی را داشت.بیشترین علت جراحت در تزریق زیر جلدی با 9/51 درصدو و بعد از آن گذاشتن دوباره درپوش سرسوزن با 2/27 درصد به خود اختصاص داده بود. یافته های تحقیق نشان داد که میزان آگاهی پرستاران در مورد قوانین ایمنی تزریقات ،امکان انتشار بیماری ایدز در ترشحات خونی بیماران و لزوم گزارش دهی بالا بود و لی بین میزان آگاهی و عملکرد پرسنل تفاوت بود.به همین خاطر جراحت با اجسام نوک تیز هنوز به عنوان خطرات جدی شغلی می باشد(37). 4.جانلی اوزر تحقیقی را در سال 2007 با هدف بررسی شیوع جراحت با اجسام نوک تیز در دانشجویان پرستاری ترکیه انجام داد. در این پژوهش 287 دانشجو به عنوان یک درصد از کل دانشجویان ترکیه مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج تحقیق نشان داد که 33 درصد از دانشجویان تماس با اجسام نوک تیز را گزارش کردندکه از این میزان 6/43 درصد با شیشه و 4/39 درصد با سر سوزن سرنگ دچار جراحت شده بودند. 8/17درصد از جراحات فقط زمانی که روی بیمار کار انجام می شد اتفاق افتاده بود. 33 درصد از موارد تماس نیز در کلیلنیک های درمانی گزارش شد. نتایج پژوهش نشان داد که جراحت با اجسام نوک تیز در دانشجویان پرستاری نسبت به وضعیت جهانی بالا می باشد و این امر لزوم توجه به امر آموزش هدفمند دانشجویان پرستاری ترکیه در مورد نحوه تزریق و همچنین آشنایی آنان با فرمت گزارش دهی رسمی را نشان داد (38). 4. تقوی وهمکاران پژوهشی را در سال1390در دانشگاه علوم پزشکی مشهد با هدف تعیین نیدل استیک شدن در بین کارکنا ن بیمارستان سینای مشهدانجام دادند.در این پژوهش توصیفی –مقطعی از پرسشنامه ای که شامل دو بخش مشخصات جمعیت شناختی وبخش شامل اطلاعات مربوط به نیدل استیک شدن بود استفاده شد.295نفربه صورت سرشماری انتخاب شدندکه191نفر پرسشنامه راتکمیل کردند. یافته ها نشان داداز 191 نفر افراد مورد پژوهش، 29 درصدمرد(55)نفرو136 نفر زن) 71 درصد(136 زن بودند. محدوده سنی افراد مورد مطالعه تا بیش از 40 سال و بیشترین فراوانی مربوط به گروه 20 تا 30 سال بود. از نظر نوع حادثه بالاترین دلیل فراوانی نیدل استیک ، فرورفتن سر سوزن 25 درصد کل گزارشات، فرورفتن آنژیوکت 16 درصد، و تیغ بیستوری و پاشیده شدن خون و ترشحات به غشاء مخاطی8 درصد بوده است (39). 5. قاسمی وهمکاران پژوهشی رادر سال 1387باهدف تعیین جراحت ناشی از نیدل استیک شدن وعوامل همراه آن در دو گروه پرسنل پرستاری وکارگران خدماتی بیمارستانهای تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی اردبیل انجام داداند. دراين مطالعه مقطعي فراواني نيدل استيك شدن درطي 5 سال گذشته وبرخي عوامل همراه آن ،از نظر خود آسيب ديدگان با طراحي دو پرسش نامه بررسي شد . محتواي پرسش نامه ها با بحث گروهي و رفع نكات مبهم تاييد شد.براي تجزيه و تحليل داده ها از روشهاي آماري توصيفي و براي مقايسه آماري از آزمون تي يا مجذور كاي استفاده گردید .براي تجزيه و تحليل داده ها از روشهاي آماري توصيفي و براي مقايسه آماري از آزمون تي يا مجذور كاي استفاده گردید .یافته ها نشان داد از 137 کارگر خدماتی 53درصد در طول پنج سال گذشته نیدل استیک شده اند.بیشترین میزان آسیب در شیفت صبح در آزمايشگاه ،سي سي يو وبخش جراحي واتاق عمل بو د. انداختن اشتباهي سر سوزن و اشياء نوك تيز در زباله هاي معمولي در بيش از 50 درصد موارد علت اين اتفاق ذكر شده بود. از 43 نفر از پرسنل پرستاري 55درصد دجار نيدل استيك شده بود ند.بیشترین موارد آسيب در شيفت صبح اتفاق افتاده بو د. شيفت كاري نقش معني داري در نيدل استيك شدن داشت. بيشترين نسبت حادثه در بخش هاي سوختگي ،اطفال ،هماتولوژي، قلب ،آي سي يو بود.عوامل مختل كننده تمركز شامل شلوغي شيفت كاري، حواس پرتي و خستگي بیش از حد د ر 51 % موارد عامل نيدل استيك شدن بوده اند (14) 6. رخشانی و همکارانش تحقیقی را در سال 1386 تحت عنوان بررسی ميزان شيوع و علل آسيب هاي ناشي از وسايل نوك تيز و برنده وعملكرد كاركنان مراكز درماني دانشگاه علوم پزشكي زاهدان انجام دادند. در اين مطالعه مقطعي ، 231 نفر از كاركنان درماني شاغل در بيمارستا ن هاي آموزشی درمانی در سال 1386 به روش نمونه گيري تصادفي طبقه اي بررسي شدند. یافته ها نشان دادشیوع تماس با سر سوزن در بین کارکنان مراکز درمانی 9/64 درصد بود و از این بین 2/57 درصد بیش از دو بار آسیب دیده بودند. سر سوزن با 4/55 درصد بيشترين ميزان آسيب را تشكيل مي داد و بيشترين موقعيتي كه افراد دچار آسيب شده بودند هنگام خونگيري و تزريق بود. يافته هاي اين مطالعه ضرورت اقدامات آموزشي و پيشگير ي كننده در مراكز درماني به ويژه گروه هاي با خطر بالا را نشان داد (40). 7. لطفی در سال 1385 پژوهشی را تحت عنوان بررسی آسیب های ناشی از سر سوزن و اجسام تیز و عوامل خطرساز در پرسنل بهداشتی درمانی آستارا انجام داد. این مطالعه از نوع مقطعی بوده و 90 نفر از پرسنل درمانی و بهداشتی دو بیمارستان و مراکز بهداشتی شهر آستارا شامل ماما، پرستار، پزشک، دندانپزشک، تکنسین آزمایشگاه و اتاق عمل، بهیار و پرسنل بیهوشی به پرسشنامه مربوط به رخداد آسیب ناشی از سر سوزن و اجسام تیز و برخی عوامل بالقوه خطرساز پاسخ دادند. یافته ها نشان داد میزان آسیب ناشی از سر سوزن 9/1 به ازاء هر شخص در سال تعیین شد و 67 درصد پرسنل حداقل یکباردر طی سال گذشته آسیب ناشی از سر سوزن داشتند و فقط 20 درصد آنان هیچ موردی از آسیب ناشی از سرسوزن در کل دوره شغلی شان نداشتند . آنالیز رگرسیون لجستیک چند گانه نشان داد مهم ترین عامل خطر آسیب ناشی از سر سوزن، کار کردن در شیفت شب بود . سایر عوامل خطر عبارت بودند از تعداد بیماران تحت مراقبت و عدم دریافت آموزش و گذاشتن درپوش سر سوزن بعد از تزریق. نتایج پژوهش نشان دادند میزان آسیب ناشی از سر سوزن و اجسام تیز در بین پرسنل بهداشتی - درمانی شهر آستارا نسبتاً بالا می باشد و اهمیت آن در گسترش بیماری های منتقله از راه خون از جمله هپاتیت سی و ب واچ آی وی می باشد. لذا آموزش در زمینه توجه به پیشگیری ازآسیب های ناشی از سر سوزن به خصوص برای شب کاران توصیه گردید (34). 1ـ مجوزهای لازم از معاونت پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه اخذ خواهد شد. 2ـ پژوهشگر جهت انجام پژوهش، از دانشکده ی پرستاری وبهداشت خوی کسب اجازه خواهد کرد. 2ـ پژوهشگر جهت انجام پژوهش، از مسئولین شبکه بهداشت و درمان خوی کسب اجازه خواهد کرد. 4ـ پژوهشگر قبل از انجام پژوهش خود را به کلیه واحدهای مورد پژوهش معرفی و هدف از انجام پژوهش را توضیح خواهد داد. 5ـ به کلیه ی واحدهای مورد پژوهش در مورد محرمانه ماندن اطلاعات موجود در پرسش نامه اطمینان داده خواهد شد. 6ـ به کلیه ی واحدهای مورد پژوهش اعلام می شود که شرکت در این تحقیق اختیاری است. 7- در استفاده از کلیه کتابها، مجلات، پایان نامه ها و..... نکات اخلاقی با حفظ امانت رعایت خواهد شد. 8ـ پژوهشگر متعهد می شود که نتایج به صورت مقاله ی علمی ومنتشر خواهد شد. امکان عدم عودت پرسشنامه: که کنترل این شرایط از عهده پژوهشگر خارج می باشد. 0 0 0 0 1 0 1 0 -1 0 0 0 0 0 1 17500000 0 0 1 0 2016-04-03 0 فعلا آرشيو شد. 1 1 1 -1 1 1 2 1 2016-03-29 0 0 0 1 1 -1 0 3 5 6 4